Waarom levensdoelen je meestal ongelukkig maken

Levensdoelen stellen maakt meestal alleen maar ongelukkig. Dat is dus geen intelligent gedrag. Let wel, ik heb het nu over levensdoelen, niet over alledaagse doelen als vanavond om zes uur moet ik tien klanten hebben gesproken. Dat soort dingen moet je gewoon blijven doen, natuurlijk. Maar in al die populaire zelfhulpboeken lezen we nou juist dat je doelen voor je leven moet stellen, en daar helemaal voor moet gaan! Hoe zit dat nou echt met die grote levensdoelen?

Alles loopt altijd anders
Doelstellingen formuleren, die vangen in een cijfer, en constateren dat je op een 7,6 zit terwijl je target een 10 is – is dat de weg naar geluk? Dat las ik een keer met grote instemming op de aanbevelenswaardige website www.simplifylife.nl. Alles loopt namelijk altijd anders in het leven dan je dacht toen je je levensdoelen opstelde. Dat is bijna een soort levenswet, dat weten we allemaal eigenlijk wel. Levensdoelen komen dus nooit precies uit, meestal haal je ze helemaal niet. Met als resultaat grote teleurstelling. Je voelt je dan een loser, en daar word je niet gelukkig van.

Stel dat het wel lukt
Je wilt bijvoorbeeld binnen vijf jaar die topbaan in de directie of Raad van Bestuur hebben, of over twee jaar die villa met een grote tuin aan het water. Of misschien wel een bekende Nederlander worden voor je dertigste. Dat kan je natuurlijk lukken. Maar als het lukt blijkt die baan je zoveel stress op te leveren, dat je er helemaal niet gelukkiger van bent geworden. Dan blijken dat mooie huis en die grote tuin zoveel zorg en onderhoud te kosten, dat je geen vrije tijd of geen geld meer over houdt voor andere leuke dingen op je verlanglijstje. Of dan blijkt dat je als bekende Nederlander de rest van je leven geen enkele privacy meer hebt, je nergens meer onopgemerkt over straat kunt lopen, en je je doodongelukkig voelt. Hoe groter de droom, hoe groter de teleurstelling, lijkt het wel. Kortom, het verwachte geluk is ook dan niet gekomen.

Wat kunnen we dan wel doen?
Dat betekent niet dat we worden als Wammes Waggel, die meestal “Hi Hi, ik loop zomaar wat” antwoordde op de vraag van Tom Poes wat hij aan het doen was. Want we kunnen in plaats van het stellen van levensdoelen beter onze koers bepalen. Welke richting ga ik uit, zonder precies te weten hoe het daar verderop eruit ziet. Wees een stuurman of stuurvrouw van je leven; besluit naar het westen te varen, zonder dat je exact weet hoe Amerika eruit zal zien. Een verlangen, of een vermoeden is genoeg, en dat bepaalt je richting. Kies daarbij ook een tempo dat bij jouw past, en niet het tempo van anderen. Ga je namelijk vergelijken, dan ligt teleurstelling weer op de loer.

Jouw koers, jouw tempo en jouw waarden
Ook kun je heel goed bepalen naar welke waarden je wilt leven. Dan weet je hoe je wilt varen onderweg, op welke manier, met welke houding. Bijvoorbeeld altijd met respect voor anderen, wat er ook gebeurt onderweg. Dan heb je je koers bepaald, je tempo en je hebt bepaald hoe je je wilt gedragen. Bovendien is het hier nuttig om je  je het onderscheid tussen ‘controllables’ en ‘uncontrollables’ te herinneren. Waarop kun je bij het varen van je eigen koers en tempo invloed uit oefenen, en waarop niet? De wind kun je niet beheersen. Wel de stand van je zeilen, zoals het spreekwoord luidt.

Levenskunst: het pad is het doel.
Geniet vooral onderweg, van alles wat je beleeft. Dan wordt het leven een reis, en gaat het niet meer om het aankomen, om het eindpunt waar je aankomt. Aankomen op een eindpunt in je leven, dat klinkt als de dood in de pot. Het gaat dus om het reizen, en dan is hooguit het pad het doel, zoals een mooi boekje van Chögyam Trungpa over meditatie heet. Het pad is het doel. Dan is je leven zelf je levensdoel geworden. Leven om te leven, niets meer en niets minder. Dat noem ik pure levenskunst!

Ben je het hiermee eens? Of denk je, wat een onzin, het zit heel anders. Hoe dan ook, een korte reactie hieronder wordt zeer gewaardeerd!

Comments

[Geplaatst door: Lucas van der Valk]

Ha Huub,
Ik heb het vermoeden dat je hier een diepe wijsheid verwoordt. Als je je dromen hardnekkig najaagt, dan lopen ze van je weg. Maar als je je dromen loslaat, en gewoon weer aan het werk gaat, en doet wat er voor jou te doen is, dan komen ze misschien wel uit zichzelf naar je toe.
Hartelijke groet, Lucas

[Geplaatst door: Huub Koch]

Er is iets merkwaardigs met later. Later bestaat niet en toch kun je plotseling merken dat je dromen werkelijkheid zijn geworden. Al mijn dromen zijn werkelijkheid geworden en ik heb er nooit bij stilgestaan dat ik ze wilde bereiken. Ze wilde mij bereiken en jou.

http://zichtbarezaken.web-log.nl/zichtbarezaken/2007/03/als_je_later_gr.html

[Geplaatst door: Lucas van der Valk]

Hoi Lia,

Dankjewel voor je aanvullende reactie; en daar kan ik het ook niet mee oneens zijn. Maar je hebt ook mensen die vinden dat je altijd en onder alle omstandigheden hardnekkig moet vast blijven houden aan je levensdoel(en). Want er zal een dag komen dat ze dat doel bereiken. Dat zou best kunnen. Alleen dan zeg ik: tot die dag zul je waarschijnlijk ongelukkig zijn omdat je nooit bent waar je wilt zijn. En na die dag is waarschijnlijk ook alles toch weer anders dan je je aanvankelijk had voorgesteld, zoals ik al schreef. En ook dan wordt je niet zo gelukkig als je had gehoopt. Of het geluk is maar van korte duur, want alles went, zoals we weten.
Je geniet inderdaad veel meer van het leven als je jezelf kleine doelen stelt, en steeds blijft kijken of je die bij moet stellen. Ook zo kun je uiteindelijk hoge toppen en verre doelen bereiken. Alleen dan ben je meer met je reis bezig geweest dan met je droom, die je steeds confronteert met het deprimerende verschil tussen die droom en de echte werkelijkheid.
Hartelijke groet, Lucas

[Geplaatst door: Lia Donkers]

Hoi Lucas,

Ik kan het er moeilijk niet mee eens zijn maar ik denk zelf wel zoiets van: veerkracht tonen om je doelen bij te stellen naar de werkelijkheid van het moment en op nieuw genieten gewoon als het leven even niet gaat zoals je het had gewild.