De kredietcrisis - begin nu eens gewoon met wat meer aandacht!

Over de kredietcrisis is nu zo’n beetje wel alles gezegd. Op het belangrijkste na dan, en dat is de vraag ‘hoe nu verder met het kapitalisme?’. Terecht is al opgemerkt dat als er al sprake is van een crisis, die crisis vooral een morele crisis is. En dat die kredietcrisis dan het einde van de neoliberale versie van het kapitalisme betekent. Allebei helemaal waar. Want het gaat ten eerste over moraal en ethiek, over de vraag wat onze houding en ons gedrag moeten zijn in dit soort zaken. En het gaat ten tweede over de constatering dat vrije markten zichzelf helemaal niet adequaat reguleren, zoals we dertig jaar lang in onze neoliberale naïviteit hebben gedacht.

Waar regels zijn is geen aandacht

Vandaag wil ik het even met je hebben over die morele crisis, en wat die voor ons dagelijks handelen zou kunnen betekenen. En dat is gelijk een klein stukje van een antwoord op de vraag hoe een vernieuwd kapitalisme eruit zou kunnen zien. Ik laat me daarbij inspireren door organisatie-adviseur Jaap Peters, over wie ik het laatst al had. Van hem komt de intelligente observatie die hier mijns inziens helemaal van toepassing is: daar waar regels zijn, is geen aandacht.

De Mindfulness Based Coaching Method® en de middelvinger

In mijn voorlaatste artikel kondigde ik al aan meer over persoonlijk leiderschap te gaan schrijven. Want voor mij is persoonlijk leiderschap de ultieme vorm van levenskunst. Dat betekent dus dat het thema levenskunst hier niet gaat verdwijnen, maar verder verdiept zal worden.

Persoonlijk leiderschap

Persoonlijk leiderschap vat ik dan op als de kunst en vaardigheid meester over je eigen leven te zijn en blijven. Daarom wordt persoonlijk leiderschap ook wel meesterschap genoemd. En onder dat meesterschap vallen wat mij betreft ook je werk en je carrière. De ware kunst is die dan te beoefenen in   voortdurende relatie met de mensen om je heen, en in communicatie met je omgeving. Dus altijd met respect voor en rekening houdend met andere mensen. Dat betekent enerzijds zeker niet dat je altijd hoeft te doen wat anderen van je willen, maar anderzijds ook niet dat je vervalt in een egocentrisme onder het motto “ik doe mijn eigen ding, en jij zoekt het maar uit”. Zo’n houding ontaardt tegenwoordig vaak in die hedendaagse hufterigheid, die je veel tegenkomt onder het mom van assertiviteit. Je middelvinger opsteken naar iedereen die je in de weg zit is daarvan het symbool.

Zin en onzin over leiderschap

Er zijn al bibliotheken vol geschreven over leiderschap, en veel daarvan kan vandaag de dag zo de open haard in. Tenminste, voor zover het bijvoorbeeld gaat om achterhaalde ideeën, historische vergelijkingen en eigentijdse gemeenplaatsen over leiderschap die altijd al onzin waren. Een achterhaald idee is bijvoorbeeld dat leiders charismatische, grote en brute ego’s moeten zijn die geen tegenspraak dulden. Type Jack Welch, ooit CEO van General Electric en ooit de grootste held in managementland, nu alweer bijna vergeten. Zoals in dit geval worden helden ook heel vaak verward met leiders, een typisch Amerikaanse misvatting. De eenzame cowboy te paard die iedereen neerschiet en iedereen zo de baas blijft mag dan een held zijn, hij is zeker geen leider.